Егеуқұйрықтың түшкіруі мен қырылдап тыныс алуы: тыныс алу жолдарының инфекциясының (микоплазмоз) себептері мен ветеринарға бару белгілері

Егеуқұйрықтардың көпшілігі жас кезінен-ақ микоплазма (Mycoplasma pulmonis) бактериясын бойында жасырын түрде алып жүреді, стресс немесе орта өзгерісінен иммунитеті төмендегенде тыныс алу жолдарының инфекциясы сыртқа шығатын жағдай жиі кездеседі. Толықтай құртудан гөрі басқарып отыру қажет созылмалы ауру болғандықтан, белгілерді ерте байқау маңызды.

Неге пайда болады

Ең жиі кездесетін себебі — микоплазма инфекциясы. Бұл бактерия көбіне жұқтырылған анадан балаға беріледі, сондықтан сырттай дені сау көрінетін егеуқұйрық та жасырын түрде оны бойында алып жүруі мүмкін. Әдетте белгісіз жүреді, бірақ келесі жағдайларда белгілер сыртқа шығады.

Стресс: жаңа ортаға бейімделу, ұзақ жол жүру, басқа аурулар салдарынан иммунитет төмендесе, жасырын жатқан бактерия белсенді бола алады.
Ортаның санитарлық жағдайы нашар болуы: нәжіс ұзақ жиналған торкенеден шығатын аммиак газы тыныс алу жолдарының шырышты қабығын тітіркендіріп, инфекцияны күшейтеді.
Желдету нашар болуы: тұйық кеңістік немесе шаң көп шығатын төсеніш пайдалану тыныс алу жолдарының тітіркенуін арттырады.
Қосымша бактериялық инфекция: Streptococcus, CAR bacillus сияқты басқа бактериялар қосылып жұқса, белгілер күшейе түседі.

Байқау керек белгілер

Түшкіру: ең жиі кездесетін бастапқы белгі.
Порфирин бөлінуі: көз немесе мұрын маңында қызыл-қоңыр түсті бөлінді көрінеді — қанға ұқсайды, бірақ шын мәнінде егеуқұйрықтың көз безінен (гардер безі) шыққан пигмент, стресс немесе ауру белгісі.
Қырылдап/ысқырып тыныс алу: тыныс алғанда қырылдаған немесе ысылдаған дыбыс естіледі.
Тыныс алуда қиналу: ауыр тыныс алу немесе іш арқылы тыныс алудың күшеюі байқалады.
Әлсіздік, тәбеттің төмендеуі, салмақ жоғалту: ауру дамыған сайын жалпы жағдайы нашарлайды.
Бас қисаю (торс): инфекция ішкі құлаққа дейін тарса, тепе-теңдік бұзылып, бас бір жаққа қисаюы мүмкін.

Үйде тексеру керек нәрселер

Тыныс алу дыбысы мен ырғағын бақылау: тыныш жерде қозғалмай тұрғанда тыныс алу дыбысын тыңдап, қырылдаған немесе ысқырған дыбыс бар-жоғын тексеріңіз.
Көз бен мұрын маңын тексеру: қызыл-қоңыр түсті бөлінді (порфирин) бар-жоғын, екі жағында да бар ма, әлде бір жағында ғана ма — соны қараңыз.
Торкене ортасын тексеру: нәжісті тазалау жиілігі мен желдету жағдайын тексеріп, аммиак иісінің қатты еместігіне көз жеткізіңіз.

Ветеринарға қашан апару керек

Аздап түшкіру немесе аз мөлшерде порфирин бөлінуі болса, көбіне баяу дамитын созылмалы мәселе болғандықтан, дәл қазір шұғыл жәрдемге жүгіру шарт емес. Дегенмен өздігінен жазылуы сирек кездеседі және назардан тыс қалдырса пневмонияға ұласуы мүмкін, сондықтан бірнеше күн ішінде ерекше жануарларды қабылдайтын дәрігерге жазылған қауіпсіз.

Бірақ ерекшелігі бар. Ауызын ашып тыныс алса, тыныс алған сайын бүкіл денесі қатты қозғалса, ерні немесе табаны көгеріп көрінсе, немесе мүлдем әлсіреп қозғалмай қалса, бұл дереу шұғыл жағдай. Қазір бірден дәрігерге хабарласыңыз.

Диагнозды тыңдау (аускультация) мен ауру тарихын сұрау арқылы болжауға болады, ал нақтылау үшін өкпе жағдайын көру үшін рентген түсіріледі немесе бактерия себу анализі жасалады. Емдеу негізі — доксициклин сияқты антибиотик беру, қажет болса небулайзер (шашыратқыш) емі қосымша жасалады. Микоплазма бір рет жұқтырса, толық құрту қиын болатын жағдайлар жиі кездеседі, сондықтан қайталану жиі болады, ал торкененің тазалығы мен желдетуін үнемі бақылау қайталануды азайтуға көмектеседі. Дәл емдеу әдісі мен ұзақтығын толығымен ветеринар анықтайды.

🏥 Ерекше жануарларды қабылдайтын клиника іздеу →

Жиі қойылатын сұрақтар

Түшкіру аздап қана болып тұр, дәл қазір шұғыл жәрдемге апару керек пе?

Тек түшкіру болып, тыныс алуда үлкен қиындық болмаса, көбіне баяу дамитын созылмалы тыныс алу мәселесі болғандықтан, дәл қазір шұғыл жәрдемге жүгіру шарт емес. Дегенмен өздігінен жазылуы сирек кездеседі және назардан тыс қалдырса пневмонияға ұласуы мүмкін, сондықтан бірнеше күн ішінде ерекше жануарларды қабылдайтын дәрігерге жазылған дұрыс. Ал керісінше, ауызын ашып тыныс алса немесе ерні мен табаны көгеріп көрінсе, бұл нағыз шұғыл жағдай — дереу дәрігерге хабарласыңыз.

Дәрігерге баруға дейін үйде тексеріп көретін не бар?

Тыныш жерде тыныс алу дыбысын тыңдап, қырылдаған немесе ысқырған дыбыс шығатынын, көз немесе мұрын маңында қызыл-қоңыр түсті бөлінді (порфирин) бар-жоғын, торкененің тазалану жиілігі мен желдету жағдайы қандай екенін тексеріңіз. Белгілер қашан басталғанын жазып қойса, дәрігерге көрсеткенде пайдалы болады.

Қазір үй жануарыңыздың жағдайын білгіңіз келе ме? Фото арқылы 3 секундта тексеріп көріңіз.

Тегін AI сканерлеу →

Байланысты нұсқаулықтар

Хомяктың ұрттандыру қалтасының мәселесі: қалай тексеру керек · Қоян, теңге шошқасы мен шиншилладағы тіс малокклюзиясы: себептері мен ветеринарға бару белгілері · Ауру ерекше жануарды ветеринарға тасымалдау: қорапты дайындау және жылы ұстау

← Скринерге оралу · Күтім нұсқаулықтары · Біз туралы · Жиі қойылатын сұрақтар

📄 Осы нұсқаулықтың басып шығаруға болатын қысқаша нұсқасы — шұғыл көмек чек-парағы PDF